Կազմակերպությունը Հայաստանում եզակիներից է, որ չծախվեց քաղաքական նոմենկլատուրային, չընկավ ֆինանսավորման տարաբնույթ աղբյուրների հետևից, և, չնայած դժվարությունների, դրանով պահպանեց իր մշակութային, միջազգային և հոգևոր էությունը:
Էթիունին համադաշնություն է՝ կազմված համայնքներից, իշխանություններից և թագավորություններից։ Այն տարածվել է ներկայիսՍարիղամիշից ու Կարսից մինչև Սևանի ավազան և Սիսիանի շրջան։
Մ․թ․ա I դարի վերջին երկու տասնամյակներն անցան դեպի Արևելք Հռոմեական տերության ծավալման դեմ պայքարի պայմաններում։ Արտաշեսյան արքաները մեծագույն դժվարությամբ էին կարողանում ոչ միայն պահպանել Մեծ…
Արտաշեսյանների տոհմից Տիգրան II Մեծի դարաշրջանը (մ.թ.ա. 95-55թթ) առանձնահատուկ տեղ է գրավում հայ ժողովրդի և հայկական պետականության պատմության մեջ։ Նրա օրոք Մեծ Հայքը դարձավ Առաջավոր…
Մ․թ․ա III դարի վերջերին Հայաստանն ուժեղ ճնշման ենթարկվեց իր հարևան երկրների կողմից։ Միջազգային իրավիճակի փոփոխությունը հաջորդ դարի սկզբին հնարավորություն ստեղծեց ոչ միայն վերականգնել անկախությունը, այլև վերադարձնել կորցրած տարածքները։ Մեծ Հայքում հաստատվում է նոր՝ Արտաշեսյանների դինաստիան։
Ալեքսանդր Մակեդոնացու արշավանքների հետևանքով Հայաստանը ի դեմս երկու թագավորությունների վերականգնում է իր անկախությունը։ Սակայն արտաքին ազդեցության և կենտրոնախույս ուժերի պատճառով այն տրոհվում է ևս երկու պետությունների և կորցնում զգալի տարածքներ
Հին հիմքերի վրա Երվանդունիների տոհմի իշխանության ներքո ձևավորվում է միասնական հայկական պետականությունը, որը, թերևս հպատակեցվել էր տարածաշրջանի հզորագույն՝ Մարաստանի, ապա Աքեմենյան տիրակալությունների
Մ․թ․ա VII դարի երկրորդ կեսում Արարատյան տերությունը սկսում է վերապրել իր ճգնաժամը, ինչը բերում է տարածքային կորուստներ, քաղաքական և ռազմական ձախողումներ, պետականության ապակենտրոնացում և իշխանափոխություն
Վաղ երկաթի ժամանակաշրջանում (մ․թ․ա. 12-9-րդ դարեր) ասորեստանյան կայսրության ծավալապաշտական նկրտումները ստեղծում էին գործոններ տարբեր ցեղային միությունների միավորման համար: Լեռնաշխարհի տարածքում գլխավորապես ստեղծվել էին երկու կարևոր…
Բիաինիլիի արքաները երբեք իրենց պետությունը Ուրարտու չեն կոչել: Պարզապես ասորեստանցիները Հայկյանների պետության անունը տարածեցին նոր հանդես եկած թագավորական տոհմի տիրույթների վրա և պետությունը կոչեցին իրենց արտասանությամբ Ուրարտո